تبليغاتX
ارغوان


ارغوان

ادبی، هنری، سیاسی

 

ترور بینظیر بوتو و پرچم نیمه افراشتۀ

 

 افغانستان

 

با وجود آن که از ترور بینظیر بوتو چند روزی می گذرد، اما خشونت و آشوب هنوز در پاکستان فروکش نکرده و گمان هم نمی رود که این کشور به این زودی ها بتواند گریبان ِ کنده خود را از گیر آشوب طلب های بیرونی و درونی نجات دهد. به گزارش رسانه های گروهی به شمول کشته شدگان در حادثه سوء قصد، تا کنون 27 نفر در پاکستان جان باخته اند. این در حالیست که در نخستین کوشش برای قتل بوتو در هژدهم اکتوبر 2007 میلادی، زمانی که بینظیر بوتو، به گفته خودش به منظور مهار تروریزم از غرب  به پاکستان آمده بود، بیش از 180 نفر جان باخته بودند. در آنزمان بینظیر بوتو از سوء قصد جان سالم بدر برده بود.

 

بینظیر بوتو کی بود؟

بینظیر بوتو دختر ذوالفقار علی بوتو که ریاست حزب مردم پاکستان را به عهده داشت، در بیست و یکم جون 1953 در یک خانواده سیاستمدار، زمیندار و متنفذ  در شهر کراچی به دنیا آمد. پدرش ذوالفقار علی بوتو نام داشت و مادرش نصرت بوتو (نصرت اصفهانی) از کردهای ایران بود. وی دوره ابتدایی و متوسطه را در لاهور و راولپندی گذرانید و در  سال 1969 به امریکا رفت تا در دانشگاه هاروارد امریکا درس بخواند. در سال 1973 از آنجا فارغ و شامل دانشگاه اکسفورد لندن شد. در این دانشگاه در رشته فلسفه، اقتصاد و سیاست درس خواند و اواسط جون 1977 میلادی به پاکستان برگشت. در هژدهم جون همان سال با آصف زرداری که از سرمایه داران بزرگ پاکستان است،  ازدواج کرد. حاصل این ازدواج یک پسر و دو دختر است.

برگشت بوتو به پاکستان مقارن ایامی بود که پدرش صدراعظم پاکستان،  توسط مخالفان به جرم دست اندازی در انتخابات از قدرت خلع گردید. ذوالفقار علی بوتو سپس توسط نیروهای نظامی به رهبری جنرال ضیاء الحق به اتهام قتل یکی از همکارانش در اپریل 1979 اعدام شد.

بینظیر بوتو زندگی پر از فراز و نشیب سیاسی داشت. در طول سال های 1977 تا   1984 در اثر مخالفت با رژیم ضیاء الحق و فعالیت های سیاسی به حبس خانگی محکوم شد تا اینکه در سال 1984 به انگلستان تبعید گردید. دهم اپریل 1986 بود که بینظیر بوتو به پاکستان برگشت و در لاهور با استقبال گسترده مردم مواجه گشت.  بوتو سرانجام در اول دسامبر 1988،در سی وپنج سالگی به عنوان جوان ترین نخست وزیر (صدراعظم) پاکستان،انتخاب شد و اهدافش را برگرداندن قوانین مدنی به پاکستان و برکناری قاتلین پدرش اعلام کرد.

غلام اسحاق خان ، رئیس جمهور وقت در 1990 او را کنار گذاشت اما بی نظیر بوتو با استفاده از تبلیغات ضداختلاس،  توانست درسال 1993 دوباره نخست وزیر شود .
فاروق لغاری رئیس جمهور وقت پاکستان درپنجم
نوامبر 1996 ، بوتو را برکنار و مجمع ملی را منحل کرد. این بار آصف علی زرداری همسر و وزیر مالیه و خسرش علی حکیم زرداری  به دریافت رشوه، تطمیع در امضای قراردادهای دولتی، اختلاس  و همچنین آدم ربایی متهم شده بودند .
 
بی
نظیربوتو درانتخابات 1997 نیز شرکت کرد اما برخلاف دو انتخابات قبلی بشدت شکست خورد. در سپتامبر همان سال دولت نوازشریف چهارحساب بانکی متعلق به خانواده بوتو را که تقریباً به 50 میلیون دلار آمریکا می رسید، مسدود کرد. پرویز مشرف در اکتبر 1999قدرت را با برکناری نواز شریف در دست گرفت . بوتو نیز بار دیگر به اجبار کشور را ترک کرد و مدت هشت سال در انگلیس و امارات با شدت وضعف متفاوت به فعالیتهای سیاسی مشغول شد.

بی نظیر بوتو  به تاریخ 26 میزان سال روان و در پی بحران بزرگ سیاسی که پاکستان دچار آن شد،  پس از 8 سال تبعید ، به کراچی بازگشت
. آگاهان امور مهمترین دلیل بازگشت بوتو را به پاکستان، تمایل امریکا برای تحدید قدرت بی چون و چرای جنرال مشرف از طریق تقسیم قدرت، مبارزه با تروریزم و آوردن دموکراسی به پاکستان می دانند.

گفته می شود، بوتو قبل از آمدن به پاکستان مذاکراتی با مشرف داشته است. به هر حال، بوتو در همان ابتدای ورود به کراچی ، از پرویز مشرف نخست وزیر پاکستان انتقاد و اعلام کرد : مشرف همزمان نمی تواند پست های سیاسی و نظامی داشته باشد زیرا این روش با قانون اساسی و اصول دمکراتیک مغایر است  .برگشت نوازشریف از تبعید یکی از دیگر تحولاتی بود در زندگی پر هرج و مرج سیاسی پاکستان  که زمینه آن به گمان اغلب توسط امریکا مهیا گردید. برگشت دو سیاستمدار از تبعید به کشور، درآوردن لباس نظامی از تن جنرال مشرف و تعیین روز انتخابات (هشتم جنوری 2008) از اقداماتی بود که  می توانست باعث آوردن تغییرات گسترده سیاسی در پاکستان گردد، اما بینظیر بوتو ساعت شش و شانزده دقیقه روز پنجنشنبه ششم جدی ( بیست و هفتم دسامبر 2007 ) در اثر یک اقدام تروریستی در راولپندی جان باخت.

 در حالی که امروز سی ام دسامبر بلاول زرداری، یگانه پسر بینظیر بوتو و آصف زرداری که پس از این به گفته پدرش بلاول بوتو خوانده می شود، بر کرسی ریاست حزب مردم پاکستان به عوض مادر تکیه زد، اوضاع همچنان در پاکستان متشنج و غیرقابل پیش بینی است. بلاول که نامش "یگانه" یا "بی همتا" معنی می دهد، فقط نوزده سال دارد و در دانشگاه اکسفورد در رشته تاریخ می خواند. انتخاب پسر نوزده ساله به ریاست حزب مردم با وجود مخالفت بعضی از اعضای حزب به دلیل کم سن بودنش، از همان سنت دیرین فیودالی سرچشمه میگیرد که حتی عالیترین مقام رهبری حزب را موروثی ساخته است. اعلام شده است که نسبت کم سن بودن پسر، وظایف ریاست حزب را به عوض او پدرش به عهه خواهد داشت.  به هر حال، به نظر می رسد که بلاول بوتو راه بسیار درازی در پیش دارد تا بتواند خود را منحیث یک رهبر در حزب مردم و در این اوضاع آشفته پاکستان که سیاست با خون و خشونت پیوند خورده است تثبیت کند.

 

افغانستان و بینظیر بوتو

با وجودی که بعضی ها از بینظیر بوتو به حیث داعیه دار دموکراسی یاد می کنند، چنین به نظر می رسد که حداقل بینظیر بوتو در مورد افغانستان چنین خصلتی از خود بروز نداده است. طالبان با دخالت مستقیم نصیر الله بابر وزیر داخله پاکستان در زمان نخست وزیری بوتو به دنیا آمد و در همان زمان بینظیر بوتو به نام مادرخوانده طالبان مسمی گشت. جنگ های خونینی که در زمان نخست وزیری بنیظیر بوتو، به کمک آی اس آی (سازمان استخباراتی پاکستان) در افغانستان جاری گشت و جان هزاران تن بیگناه را گرفت و کشور را به خرابه مبدل ساخت، هیچگاهی این ممثل دموکراسی را تکان نداد. این واقعیت اگر از یک طرف دموکرات بودن بینظیر بوتو را زیر سوال می برد، از جانب دیگر نشان می دهد که سیاست پاکستان در قبال افغانستان چنان نهادینه شده است که یک نفر، ولو نخست وزیر نمی تواند بر خلاف آن حرکت انجام دهد. سیاست پردازان افغانستان این نکته را به خوبی باید بدانند که اعتماد روی سخنان افراد، نمی تواند مشکل بزرگ دیرینه یی را که بین دو کشور وجود دارد، از میان بردارد. خوشبینی یی که دولت افغانستان پس از برگشت بینظیر بوتو نشان داد، بسیار زودباورانه و پیش از وقت بود. سخنان بینظیر بوتو در مورد مبارزه با تروریزم، کمک به ختم فعالیت های شورشیان طالب علیه دولت افغانستان، بیشتر از وعده های انتخاباتی رهبری که خواهان تکیه زدن به کرسی نخست وزیری بود، ارزش بالایی نداشت. چه این آی اس آی (سازمان استخبارات پاکستان)، ارتش آن کشور و نیروهای مذهبی و قومی آن کشور هستند که سیاست کلی پاکستان را ، به ویژه در مورد افغانستان تعیین می کنند.

رییس جمهور افغانستان که تنها ساعاتی قبل از ترور بینظیر بوتو با او ملاقات کرده بود، پس از حادثه سوء قصد با لحن غمگینی، بی نظیر بوتو را "دختر شجاع پاکستان و جهان اسلام" خواند. البته آقای کرزی نمونه یی از شجاعت این دختر دلیر را ذکر نکرد. بعضی دیگر از نیروهای سیاسی افغانستان چون جبهه ملی افغانستان و حزب وحدت اسلامی افغانستان نیز همنوا با رییس جمهور افغانستان، ترور خانم بوتو را ضایعه بزرگ خواندند. حزب وحدت اسلامی مردم افغانستان حتی یک گام پیشتر گذاشت و بی نظیر بوتو را خانم شجاع و سیاستمدار کم نظیر در منطقه و اسلام خواند. حتی آقای محقق رهبر آن حزب گفت که : "تروریسم بین المللی با ترور خانم بوتو صلح ، دموکراسی و آرمان زنان شرقی را نشانه گرفته است".  البته تروریسم بین المللی از مدت قبل، از آن زمانی که خانم بینظیر بوتو نخست وزیر پاکستان بود، صلح و دموکراسی، به ویژه در افغانستان را نشانه گرفته است. آرمان زن شرقی هم آرمانی است که از طرف سیاستمدارانی چون خانم بوتو زیر پای منفعت، سیاست و توسعه طلبی از مدت ها قبل لگد مال شده است.

دولت افغانستان به مناسبت ترور بینظیر بوتو، پرچمش را در داخل کشور و نمایندگی های خارجی اش نیمه افراشت و در حقیقت عزای ملی اعلام کرد، کاری که حتی به خاطر شهادت اطفال مکتب و بعضی از بلند پایگان سیاسی و دولتی کشور خود و واقعات مشابه دیگر انجام نداد.

به هر حال، سیاستمداران را از روی کارهایی که انجام داده اند، باید به قضاوت گرفت، نه از روی کارهایی که ادعای انجام آن را دارند. بنظیر بوتو  فرصت آن را نیافت تا بر کرسی نخست وزیری پاکستان تکیه زند و دیده می شد که آیا واقعا می خواهد و یا می تواند  اشتباهی را که در دور دوم نخست وزیری اش در قبال افغانستان انجام داده و باعث ویرانی کشور و ریخته شدن خون های بیشمار در کشور ما گردیده بود، تلافی کند یا خیر. اما وی به نیم آرزوی خود رسید. زمامداران پاکستان از بدو ایجاد کشور شان، تا حال همواره آرزو داشته اند که پرچم افغانستان آزاد را پایین بکشند و میهن ما را به نحوی ضمیمه کشور نوپای خود سازند و چنانکه تاریخ گواهست برای تحقق چنین آرزویی از انجام هیچ عملی هم روگردان نبوده اند. خانم بوتو نیز در دوره دوم نخست وزیری خود به اشکال مختلف از این سیاست پیروی می کرد، اما او یگانه سیاستمدار پاکستان بود که به نیم آرزوی خود رسید، حد اقل در مرگش پرچم کشور ما به حالت نیمه افراشته درآمد.

 

نوشته شده در Sun 30 Dec 2007ساعت 16:20 توسط پروانی| |


Design By : Night Skin